Manipulatie

Iedereen manipuleert wel eens, dwingt de ander in een bepaalde richting om iets gedaan te krijgen. Dit kan gekscherend gaan, en met lichte hand. Maar manipulatie gebeurt meestal en vooral zonder rekening te houden met andermans gevoelens, grenzen en regels. De ander voelt zich daarbij onprettig, omdat hij het eigenlijk niet wil, maar toegeeft omwille van de lieve vrede of uit schuldgevoel.

Vormen en oorzaken:

Manipulatief gedrag kent verschillende verschijningsvormen. Dat kan gaan van het de zin doordrijven, handelen uit machteloosheid of emotionele chantage, tot structureel manipulatief gedrag dat zit ingebakken in de persoonlijkheid. Ook verslaafden kunnen hun omgeving onder druk zetten, bijvoorbeeld om aan middelen te komen. Ouderen vertonen ook vaak manipulatief gedrag, vooral wanneer zij (deels) afhankelijk zijn geworden van hun omgeving. Kinderen kunnen zich behoorlijk geclaimd voelen door dit gedrag van hun ouder. De belangrijkste kenmerken van manipulatief gedrag zijn:

  • Weinig rekening houden met normen, waarden en gevoelens van de ander;
  • Anderen bespelen of tegen elkaar uitspelen;
  • Proberen een speciale behandeling te krijgen: ‘Weet je wel wie je voor je hebt?’;
  • Op eigen voordeel uitzijn;
  • Claimen, de ander opeisen;
  • Oneerlijk zijn;
  • Dreigen;
  • Regels aan je laars lappen;
  • Gebruikmaken van de zwakheden van de ander.

Gevolgen:

Manipulatief gedrag leidt uiteindelijk tot afstand en eenzaamheid, boosheid en verbittering en ruzies.

Omgaan met manipulatief gedrag:

  • Achterhaal waarom uw ouder dit gedrag vertoont;
  • Stel duidelijk uw grenzen en regels en vertel uw ouder wat hij wel en niet kan verwachten;
  • Houd vast aan uw eigen grenzen
  • hoezeer uw ouder ook dreigt, chanteert en claimt;
  • Maak eenduidige, duidelijke afspraken. Schrijf deze op. Belangrijk is dat u dit samen met uw ouder doet en dat het geen door u opgelegde regels zijn;
  • De afspraken gelden voor beide partijen. Houd u daaraan om problemen te verminderen;
  • Bespreek met de verdere familie wie wat doet: op die manier voorkomt u dat u tegen elkaar wordt uitgespeeld. Schrijf alle gemaakte afspraken op en zorg dat alle neuzen dezelfde kant opstaan;
  • Zorg ervoor dat ook de hulpverleners duidelijke (schriftelijke) afspraken hebben en de uwe kennen;
  • Uw ouder mag alle afspraken kennen. Als hij het gevoel heeft dat de zaken achter hem om gebeuren, zal hij nog meer de behoefte krijgen aan controle.

Externe hulp:

particuliere zorg is een goede mogelijkheid uw ouder te begeleiden in de thuissituatie.

Terug naar boven