Zorg kan 70 procent goedkoper worden

Trendwatcher Adjiedj Bakas komt met provocerend nieuw boek over de toekomst van gezondheid en onze zorgsector.

De zorgsector is momenteel als zelfrijzend bakmeel: ze dijt alsmaar verder uit. Nederland geeft per jaar 9,2 procent van het bbp uit aan zorg. In Singapore is dit slechts 3,5 procent. “Dat moet in Nederland ook lukken,” aldus trendwatcher Adjiedj Bakas, “anders gaat de wal het schip keren, en da’s niet fijns.” Kredietbeoordelaar Standard&Poors berekende namelijk dat in 2060 maar liefst 60 procent van de landen in de wereld (inclusief ons eigen Nederland) failliet is als gevolg van overmatige kostenstijging voor vergrijzing en zorg… tenzij we nu radicaal gaan hervormen.

De burger zal in de eenentwintigste eeuw meer verantwoordelijkheid moeten nemen en op financieel gebied de consequenties gaan voelen van ongezond gedrag. Te veel aangekomen terwijl de weegschaal al kreunde onder uw gewicht? Dan gaat de ziektekostenpremie, hups, omhoog! Door allerlei nieuwe behandelmethoden zijn de genezingsmogelijkheden tegenwoordig omvangrijker dan ooit. Alleen is het prijskaartje dusdanig dat variatie in het beschikbaar stellen van zorgmogelijkheden onontkoombaar is. Iedereen gelijk behandelen en alle medische mogelijkheden ter beschikking stellen die er op de markt zijn, kan niet meer.

Wij kennen in ons land ook een alsmaar uitdijende AWBZ. Dit in tegenstelling tot Duitsland, waar kinderen in veel grotere mate verantwoordelijk zijn voor hun bejaarde ouders. Je kan daar een plek in een verzorgingstehuis regelen voor € 70.000 per jaar of pa en ma gewoon in huis nemen. Hierdoor kent Duitsland minder grootschalige verpleeg- en verzorgingstehuizen. Onze oosterburen wijzen ons hier de weg. Bakas voorspelt dan ook de komst van radicaal andere financieringsarrangementen en samenwerkingsverbanden tussen zorgverzekeraars, pensioenfondsen en woningbouwcorporaties.

Er komt straks een strijd tussen generaties. Vorige generaties hebben vele voorzieningen prima geregeld… voor zichzelf, wel te verstaan. Voor jongeren breekt een veel soberder tijd aan. Dit kan heel wel een NINJA-generatie worden: No Income, No Job, no Assets (geen inkomsten, geen baan, geen bezittingen). Jongeren realiseren zich geleidelijk ook wel dat het voor het eerst in lange tijd is dat een nieuwe generatie het niet automatisch beter krijgt dan de vorige – integendeel: we krijgen meer sociale daling.  Daarmee breken heftige tijden aan. Niet iedereen wil naar een nieuw zorgparadigma toe, maar het kan volgens Bakas niet anders. De financiering in de zorg moet radicaal veranderen. De branche, met zorgverzekeraars voorop, moet zichzelf daarom hervormen en herbronnen. In vrijwel alle branches gaan we meer werk met minder mensen doen. Alles wordt goedkoper is een trend de komende jaren. Informatie- en communicatietechnologie speelt daarbij een belangrijke rol. Tegelijkertijd gaat technologie in medisch opzicht veel meer mogelijk maken en daarmee medische grenzen verleggen. Hightech en biotech gaat in de nieuwe tijd samen met natuurgeneeswijzen, de menselijke maat gaat samen met robotisering.

 “Ook de terugkeer van ethiek en spiritualiteit zal zo zijn invloed hebben op de zorg,” volgens Bakas. Is je lichaam een tempel die je mag verlaten, ook al hoeft dat om medische redenen niet? De initiatiefgroep “Uit Vrije Wil” vindt dat zeventigplussers die niet ziek zijn en toch uit het leven willen stappen, omdat het naar hun inzicht voltooid is, daarbij professionele hulp moeten krijgen. Nu is hulp bij zelfdoding nog strafbaar. De groep, waarin prominente senioren als Frits Bolkestein en Hedy d’Ancona actief zijn, heeft inmiddels al meer dan 110.000 handtekeningen van medestanders opgehaald. Maar wat deze kwieke senioren willen, is strijdig met de eed van Hippocrates. Nog steeds leggen medische studenten deze eed af op het moment dat zij hun artsbevoegdheid krijgen. De huidige eed van de KNMG lijkt — naar de letter van de tekst genomen — weinig meer op de oerversie van de eed van Hippocrates. De strekking blijft echter hetzelfde: respect van de medicus voor het leven, inclusief de dood, die naar de huidige maatstaven voor een arts eveneens onbetwistbaar deel uitmaakt van het humane bestaan. Bakas: “Sterven als je leven compleet is past bij de nieuwe werkelijkheid, maar het is een kompas dat radicaal anders is dan het kompas van de huidige generatie artsen.”

Het nieuwste trendboek van Adjiedj Bakas  “De Toekomst van Gezondheid” verschijnt op vrijdag13 mei aanstaande.

Terug naar boven